Hải quan và Logistics

Ngành Hải quan và Logistics là một trong những lĩnh vực có tốc độ phát triển nhanh nhờ sự mở rộng của thương mại quốc tế, xuất nhập khẩu và thương mại điện tử. Việt Nam là quốc gia có nền kinh tế mở, tham gia nhiều hiệp định thương mại tự do (FTA), vì vậy nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực logistics, quản lý chuỗi cung ứng và thủ tục hải quan ngày càng tăng.

Sinh viên tốt nghiệp ngành Hải quan và Logistics có thể làm việc tại doanh nghiệp xuất nhập khẩu, công ty logistics, hãng tàu, hãng hàng không, cảng biển, kho bãi, doanh nghiệp thương mại điện tử, cơ quan hải quan và nhiều tổ chức liên quan đến vận tải quốc tế.

Nhu cầu nhân lực

Theo xu hướng phát triển của nền kinh tế và hội nhập quốc tế, ngành Hải quan và Logistics đang thiếu nguồn nhân lực có chuyên môn về quản lý chuỗi cung ứng, khai báo hải quan, vận tải quốc tế và điều phối logistics.

Sự phát triển của:

• Thương mại điện tử
• Xuất nhập khẩu
• Chuỗi cung ứng toàn cầu
• Cảng biển và logistics thông minh
• Chuyển đổi số trong vận tải

đã mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp cho sinh viên sau khi tốt nghiệp.

Chuyên viên xuất nhập khẩu

Đây là vị trí tuyển dụng nhiều nhất trong ngành.

Công việc bao gồm:

• Thực hiện hợp đồng ngoại thương.
• Chuẩn bị chứng từ xuất nhập khẩu.
• Làm việc với hãng tàu và đối tác nước ngoài.
• Theo dõi tiến độ giao nhận hàng hóa.
• Phối hợp với các đơn vị vận chuyển.

Nhân viên khai báo hải quan

Đảm nhận các công việc:

• Khai báo hải quan điện tử.
• Chuẩn bị hồ sơ thông quan.
• Tính thuế xuất nhập khẩu.
• Làm việc với cơ quan hải quan.
• Tư vấn doanh nghiệp về chính sách hải quan.

Chuyên viên Logistics

Phụ trách:

• Quản lý vận chuyển hàng hóa.
• Điều phối phương tiện vận tải.
• Lập kế hoạch giao nhận.
• Quản lý kho hàng.
• Tối ưu chi phí logistics.

Chuyên viên chuỗi cung ứng (Supply Chain)

Công việc gồm:

• Lập kế hoạch cung ứng.
• Quản lý tồn kho.
• Dự báo nhu cầu.
• Phối hợp giữa nhà cung cấp và khách hàng.
• Tối ưu hoạt động chuỗi cung ứng.

Chuyên viên mua hàng (Purchasing)

• Tìm kiếm nhà cung cấp.
• Đàm phán hợp đồng.
• Theo dõi tiến độ giao hàng.
• Kiểm soát chi phí mua hàng.

Nhân viên giao nhận (Forwarder)

Làm việc tại các công ty logistics hoặc giao nhận quốc tế:

• Đặt chỗ tàu, máy bay.
• Theo dõi lô hàng.
• Phối hợp vận chuyển đa phương thức.
• Xử lý các sự cố phát sinh.

Quản lý kho (Warehouse)

Phụ trách:

• Quản lý nhập - xuất - tồn.
• Điều phối nhân sự kho.
• Kiểm kê hàng hóa.
• Ứng dụng công nghệ quản lý kho.

Chuyên viên vận tải quốc tế

Làm việc với:

• Hãng tàu
• Hãng hàng không
• Công ty vận tải
• Doanh nghiệp logistics

Nhiệm vụ:

• Tổ chức vận chuyển quốc tế.
• Tối ưu tuyến đường.
• Quản lý chi phí vận tải.

Công chức Hải quan

Sau khi đáp ứng điều kiện tuyển dụng theo quy định, sinh viên có thể làm việc tại cơ quan Hải quan với các nhiệm vụ:

• Kiểm tra, giám sát hàng hóa xuất nhập khẩu.
• Thực hiện thủ tục thông quan.
• Quản lý thuế xuất nhập khẩu.
• Phòng chống buôn lậu và gian lận thương mại.
• Kiểm tra việc tuân thủ pháp luật hải quan.

Sinh viên ngành Hải quan và Logistics có thể làm việc tại:

• Doanh nghiệp xuất nhập khẩu.
• Công ty logistics.
• Công ty giao nhận quốc tế (Forwarder).
• Hãng tàu biển.
• Hãng hàng không.
• Doanh nghiệp thương mại điện tử.
• Khu công nghiệp và khu chế xuất.
• Cảng biển, cảng hàng không.
• Trung tâm logistics.
• Doanh nghiệp sản xuất.
• Công ty đa quốc gia.
• Cơ quan Hải quan.
• Các tổ chức quản lý thương mại và vận tải.

Thu nhập có thể cao hơn nếu làm việc tại doanh nghiệp FDI hoặc tập đoàn đa quốc gia và có khả năng sử dụng tiếng Anh hoặc tiếng Trung.

Thực tập sinh
      ↓
Nhân viên Logistics
      ↓
Chuyên viên
      ↓
Senior
      ↓
Team Leader
      ↓
Supervisor
      ↓
Manager
      ↓
Supply Chain Manager
      ↓
Logistics Director

Để nâng cao năng lực cạnh tranh, sinh viên có thể học thêm:

• Chứng chỉ khai báo hải quan.
• FIATA Diploma in Freight Forwarding.
• APICS CPIM.
• APICS CSCP.
• Chứng chỉ quản lý chuỗi cung ứng.
• Chứng chỉ nghiệp vụ xuất nhập khẩu.
• IELTS hoặc TOEIC.
• MOS Excel.

• Hiểu quy trình xuất nhập khẩu.
• Nắm vững nghiệp vụ hải quan.
• Kiến thức về Incoterms và vận tải quốc tế.
• Kỹ năng lập kế hoạch và điều phối.
• Thành thạo Excel và phần mềm quản lý logistics.
• Khả năng phân tích dữ liệu.
• Tiếng Anh thương mại và tiếng Anh logistics.
• Kỹ năng đàm phán với đối tác.
• Giải quyết vấn đề và xử lý tình huống.
• Làm việc nhóm và quản lý thời gian.

Ngành Hải quan và Logistics được đánh giá có triển vọng phát triển lâu dài nhờ:

• Kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam liên tục tăng.
• Sự phát triển mạnh của thương mại điện tử và logistics xuyên biên giới.
• Nhiều hiệp định thương mại tự do (FTA) thúc đẩy hoạt động giao thương.
• Gia tăng đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực sản xuất và dịch vụ.
• Nhu cầu tối ưu chuỗi cung ứng, quản lý kho và vận tải ngày càng cao.
• Ứng dụng công nghệ số, dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản lý logistics.

Mặc dù nhiều quy trình như khai báo điện tử, theo dõi vận chuyển hay quản lý kho đang được tự động hóa, nguồn nhân lực có khả năng phân tích dữ liệu, quản lý chuỗi cung ứng, tối ưu vận hành và phối hợp với đối tác quốc tế vẫn rất được doanh nghiệp săn đón. Đây là ngành phù hợp với những người năng động, yêu thích môi trường làm việc quốc tế và có định hướng phát triển trong lĩnh vực thương mại toàn cầu.